U plićaku ove plaže na Jadranu možete naći ostatke izgubljenog grada: Hrvatski dragulj za koji malo ko zna

Zamislite da ležite na plaži, slušate zvuk mora, a samo nekoliko metara dalje nalaze se ostaci grada starog više od dve hiljade godina. Upravo takvo iskustvo nudi jedno neobično mesto na hrvatskoj obali, gde kupanje nije samo odmor već i svojevrsno putovanje kroz istoriju.

Na poluostrvu Gradina na ostrvu Murter nalazi se prva i jedina arheološka plaža u Hrvatskoj - mesto na kojem posetioci mogu da uživaju u moru tik uz ostatke antičkog grada Colentuma.

Preporučujemo

Plaža je uređena 2017. godine uz nadzor arheologa i konzervatora, a od tada predstavlja jedinstvenu kombinaciju prirode, kupanja i kulturnog nasleđa.

Plaža uz ostatke antičkog grada Colentuma

Arheološka plaža prostire se na oko 200 metara i ima šljunkovitu obalu idealnu za letnji odmor. Posetiocima su na raspolaganju klupe, kante za otpatke, zaštitna plutajuća ograda, ali i informativne table koje objašnjavaju istoriju lokaliteta i upoznaju ih sa bogatim podvodnim svetom ovog područja.

Već tokom prve sezone nakon uređenja privukla je veliki broj kupača, a danas se smatra najvećom plažom na Murteru.

Ipak, ono najzanimljivije ne nalazi se samo na obali, već ispod površine mora. U plićaku se još mogu videti ostaci nekadašnje rimske luke - kamenje koje je služilo kao balast, kao i delovi amfora koji svedoče o živom pomorskom saobraćaju u antičko doba.

Podvodna staza vodi kroz prošlost

Ova plaža deo je šireg arheološko-rekreativnog parka koji se godinama uređuje. Planirano je i uređenje podvodne edukativne arheološke staze koja bi posetiocima omogućila da još detaljnije upoznaju ostatke antičkog grada.

Osim istorijskih sadržaja, uređuju se i okolni prostori - obnavljaju se suvozidi, uređuju pešačke i biciklističke staze, kao i šuma i maslinjaci koji tokom letnjih meseci pružaju prirodan hlad.

Zbog toga ovo mesto nije samo destinacija za kupanje, već i za šetnju, istraživanje i upoznavanje sa jednom drugačijom stranom Jadrana.

Colentum - grad mozaika na obali Murtera

Nakon kupanja, posetioci mogu da krenu u obilazak ostataka drevnog Colentuma, jednog od najznačajnijih arheoloških nalazišta na ovom delu Jadrana.

O ostacima ovog grada pisalo se još u 15. veku, kada ih je opisao šibenski humanista Juraj Šižgorić. Kasnija istraživanja potvrdila su da se upravo na ovom području nalazio antički Colentum.

Grad su pominjali i rimski pisci Plinije i Klaudije Ptolomej. Ptolomej ga je u svojim zapisima naveo kao grad (polis), što ukazuje na njegov značaj u antičkom periodu.

Colentum je svoj najveći razvoj doživeo tokom ranog Rimskog carstva, kada je postao urbano naselje sa važnom lukom. Zahvaljujući položaju u zaštićenoj uvali na zapadnoj strani poluostrva Gradina, imao je značajnu ulogu u tadašnjoj trgovini i pomorskom saobraćaju.

Ostaci vila, mozaika i rimske infrastrukture

Danas se na lokalitetu mogu videti ostaci zidina, mozaika, amfora i drugih arheoloških nalaza koji otkrivaju kako je nekada izgledao život u ovom antičkom gradu.

Colentum arheolozi često nazivaju i "gradom mozaika" zbog velikog broja pronađenih podnih mozaika koji ukazuju na nekadašnje bogatstvo i razvijenost naselja.

Među najbolje očuvanim delovima izdvajaju se rimska morska vila, rimski put i rimska cisterna, dok se pretpostavlja da se na vrhu Gradine nekada nalazio akropolj. Arheolozi veruju i da se na ovom području nalazi antička nekropola koja tek treba da bude istražena.

Arheološka plaža na Murteru tako je postala mesto gde se prošlost i sadašnjost susreću - dok se jedni kupaju u kristalno čistom moru, drugi istražuju tragove civilizacije koja je tu postojala vekovima pre njih.

(Ona.rs/Pun kufer/Nova.rs)