Naučnici izdvojili novi tip depresije: Ovih 6 znakova povezuje je sa poremećenim telesnim satom

Kasno uspavljivanje, teško jutarnje buđenje i potpuno drugačiji ritam vikendom možda nisu samo posledice lošeg sna. Australijski istraživači smatraju da bi kod dela ljudi mogli da budu obeležja posebnog, cirkadijalnog tipa depresije.

Istraživanje australijskih naučnika ukazalo je na mogući novi podtip depresije povezan sa poremećajem unutrašnjeg telesnog sata. Nazvan je "cirkadijalna depresija", a prepoznat je kod gotovo četvrtine ispitanika.

Studija je obuhvatila kliničke i genetske podatke 11.380 Australijanaca, uglavnom sa teškom i ponavljajućom depresijom. Kriterijume za cirkadijalni tip ispunilo je 23 odsto učesnika.

Kojih 6 znakova su istraživači pratili?

Cirkadijalna depresija prepoznata je kod učesnika koji su imali najmanje tri od sledećih šest osobina:

• depresivne epizode povezane sa promenom godišnjih doba
• kasno uspavljivanje i kasnije buđenje
• duže spavanje tokom depresivne epizode
• izražen večernji hronotip
• jak umor nakon buđenja
• veliki "društveni džet-leg", odnosno znatno drugačiji ritam spavanja radnim danima i vikendom

Ovi znaci sami po sebi ne znače da osoba ima depresiju. Dijagnozu može da postavi samo stručnjak na osnovu celokupne slike i trajanja simptoma.

Simptomi su bili ozbiljniji

Kod učesnika iz ove grupe depresija je u proseku počinjala ranije, a oni su imali više epizoda i složeniji tok bolesti. Češće su prijavljivani i hipomanični, psihotični i suicidalni simptomi.

Istraživači su uočili i veći genetski rizik za poremećaj pažnje sa hiperaktivnošću i druge poremećaje raspoloženja, kao i razlike povezane sa metaboličkim i upalnim markerima.

Zbog toga smatraju da ovo možda nije samo depresija praćena lošim snom, već stanje sa specifičnom biološkom pozadinom.

Uobičajena terapija možda ne deluje jednako dobro

U studiji su osobe sa ovim obrascem prijavljivale slabiji odgovor i više neželjenih efekata pri korišćenju pojedinih često propisivanih antidepresiva iz grupa SSRI i SNRI.

Naučnici zbog toga ispituju mogućnost da bi nekim pacijentima više koristio individualizovan pristup koji, uz standardno lečenje, cilja i telesni sat. To može obuhvatiti jutarnju svetlost, redovno vreme spavanja i buđenja, dnevnu aktivnost i ujednačen raspored obroka.

Melatonin i svetlosna terapija ne bi trebalo da se uvode na svoju ruku, naročito kod osoba sa poremećajima raspoloženja, već isključivo uz savet lekara.

Nalazi još nisu konačni

Autori navode da je istraživanje obuhvatilo učesnike pretežno evropskog porekla, pa rezultate treba potvrditi na raznovrsnijim grupama. Nezavisni stručnjaci ocenjuju nalaze kao zanimljive, ali naglašavaju da je reč o početnom, istraživačkom radu.

"Cirkadijalna depresija" zato još nije dijagnoza koju bi ljudi trebalo sami sebi da postavljaju. Ako se uz poremećen san duže od dve nedelje javljaju bezvoljnost, gubitak interesovanja, povlačenje ili teškoće u svakodnevnom funkcionisanju, važno je potražiti stručnu pomoć.

(Ona.rs / The Guardian)

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.