Svetinja koja čuva srpsku istoriju: Na Oplencu počiva Karađorđe, ali malo ko zna kroz šta je prošla ova crkva

Pored toga što mnoge porodice kao krsnu slavu obeležavaju Svetog Đorđa, mnoge svetinje širom naše zemlje posvećenu su baš ovom svecu.

Među njima, jedna se smatra najpoznatijom i posebnom.

Na 337 metara nadmorske visine, nedaleko od samog centra Topole, istorijski značajne šumadijske varoši, nalazi se Oplenac. Upravo na tom uzvišenju podignuta je i crkva posvećena Svetom Đorđu, koja je i mauzolej članova nekada vladajuće dinastije Karađorđevića.

Građena u srpsko-vizantijskom stilu arhitekture, ova svetinja je izuzetno značajna i u istorijskom smislu, jer je u njoj, pored ostalih članova pomenute porodice, sahranjen i vođa Prvog srpskog ustanka, vožd Đorđe Petrović, istorijski upamćen kao Karađorđe.

Dug put do svetinje

Na samom početku 20. veka, kada je i zvanično postao vladar zemlje, Petar Prvi Karađorđević, kralj Pera kako ga je narod u to doba od milošte zvao, želeo je da ispuni obećanje dato roditeljima. Bio je to amanet da će izgraditi „dinastičku grobnicu Karađorđevića“, navodi „Oplenac.rs“.

Međutim, koliko god tadašnji srpski kralj to želeo da učini u što kraćem roku, put do svetinje, koja danas dominira ne samo Oplencem i Topolom, nego i tim delom Šumadije, nije bio baš tako jednostavan ni brz.

Prvi konkurs za idejni projekat oplenačke svetinje, koja je trebalo da bude građena u srpsko-vizantijskom stilu i, naravno da bude monumentalna, bio je objavljen prvog dana meseca decembra, sada već daleke 1903. godine.

Ne prvi put u istoriji, došlo je i do značajne javne rasprave. Pa ipak, tada univerzitetski profesor, Nikola Nestorović i njegov projekat bivaju odabrani.

Kamen temeljac položen je četiri godine docnije, na dan 27. septembra, kojom prilikom su i osvećeni temelji.

Ali to nije bio kraj.

Samo dve godine kasnije, kralj Petar Prvi ponovo objavljuje konkurs. Sada biva odabran rad Koste J. Jovanovića, po kome je i nastavljena gradnja oplenačke crkve.

Stradanje i završetak radova

Istorijske prilike, čini se baš i nisu išle na ruku crkvi Svetog Đorđa na Oplencu. Građevinski radovi su većim delom bili završeni do 1913. godine, da bi se sa radovima zastalo tokom balkanskih i Velikog rata.

Nažalost, iako nije bila potpuno izgrađena, oplenačka svetinja nije bila pošteđena tokom austrougarske okupacije. Mnogo je toga u tom periodu što uništeno, što pokradeno. Čak su i neke od grobnica, smeštene u kripti oplenačke crkve, u tom periodu bile oskrnavljene.

I još jednom nažalost, iako je započeo gradnju, srpski kralj Petar Prvi Karađorđević, ipak nije živeo dovoljno dugo da vidi crkvu posvećenu Svetom Đorđu na Oplencu kompletno završenu.

Srpski kralj Aleksndar Prvi, koji ga je nasledio, učinio je sve da gradnja oplenačke svetinje bude privedena kraju. I uspeo je u tome 1930. godine, dana osmog septembra, kojom prilikom je i crkva osvećena i zemni ostaci vožda Karađorđa preneti u kriptu oplenačkog mauzoleja, u kome se i danas nalaze. Uz posmrtne ostatke kralja Petra Prvog Karađorđevića i ostale članove te, nekada vladajuće porodice.

( Ona.rs )

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.