Crkveni velikodostojnici podigli su posebnu svetinju: Bila je i ostala centar duhovnosti i vascele Crkve

Često kada čitamo o istoriji nekog manastira u Srbiji imamo priliku da saznamo da je ktitor bio ovaj ili onaj vladar ili vladarka. Ponekad su ktitori bili i viđeniji i bogatiji ljudi toga doba.

Međutim, postoji u našoj zemlji jedan manastir koji su gradili velikodostojnici Srpske pravoslavne crkve u svoje vreme.

Izuzev arhiepiskopa Arsenija Prvog, koji je tokom prve polovine 14. veka podigao crkvu posvećenu Svetim Apostolima, manastir Pećku patrijaršiju gradili su i drugi crkveni velikodostojnici.

Arhiepiskop Nikodim ktitor je crkve Svetog Dimitrija. Jedan od pećkih arhiepiskopa, Danilo Drugi smatra se zaslužnim za nastanak dve crkve u okviru kompleksa ovog srpskog manastira. Jedna je posvećena Bogorodici Putevoditeljki, odnosno Bogorodici Odigitriji, a druga Svetom Nikoli.

Svetinja podno Prokletija

U neposrednoj blizini Peći, na Kosovu i Metohiji, baš podno okomitih litica fascinantnih Prokletija, leži svetinja koja je bila, ali i ostala svojevrstan centar duhovnosti u Srba.

Nedaleko od manastira Pećka patrijaršija protiče reka Pećka Bistrica.

Uz crkvu Bogorodice Ljeviške i srednjevekovni manastir Visoki Dečani, deo svetske kulturne baštine UNESCO-a je i manastir Pećka patrijaršija.

Još u doba kada je Dušan Nemanjić stekao carsku titulu i kada je, do tada Srpska arhiepiskopija stekla rang patrijaršije, upravo Peć postaje i njeno sedište.

I ne samo da su tu obitavali patrijarsi Srpske pravoslavne crkve, nego je manastir Pećka patrijaršija postao i centar duhovnosti, ali i mesto koje je utoliko bilo značajno što su se tu sastajali aktuelni crkveni velikodstojnici i donosili odluke, koje su u svoje vreme smatrane izuzetno značajnima.

Prvi pećki patrijarh

Nije bila jednostavna ni laka istorija ove svetinje u određenim periodima. Tome svedoči i podatak da je nakon propasti despotovine, kada na ovo područje pristižu osmanske snage, došlo i do ukidanja samostalnosti Srpske pravoslavne crkve. Doduše privremeno, jer je već tokom druge polovine 16. veka, zaslugom novopostavljenog srpskog patrijarha Makarija, Crkva uspela da povrati svoj prethodni status.

Podsećanja radi, Makarije Sokolović, bio je rođak čuvenog Mehmed paše Sokolovića. Pojedini izvori navode da je, iako odveden tokom surovog „danka u krvi“ i poturčen, upravo Mehmed paša bio taj koji je dao značajan doprinos obnovi Pećke patrijršije.

Večno počivalište crkvenih velikodostojnika

Nije manastir Pećka patrijaršija centar srpske duhovnosti samo zato što su u ovoj svetinji, u svoje vreme, mnogi patrijarsi stolovali.

Takođe su i mnogi crkveni velikodstojnici sahranjeni u ovoj svetinji.

Manastirski kompleks građen je tokom 13. i 14. veka.

Prva među četiri crkve podignuta je zaslugom arhipiskopa Arsenija, koji je nasledio prvog arhiepiskopa autokefalne Crkve, Svetog Savu. Zanimljivo je pomenuti da je njena fasada bila iste boje kao i fasada nekadašnjeg sedišta arhipeiskopije, manastira Žiče.

( Ona.rs / „Tajne Srbije“ / „Hram Svetog Save“ )

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.