Mesto lekovite vode kod Kruševca: Bogorodica se javila devojčici, a ko se protivio svetinji - skupo je platio

Legende i narodna predanja o nastanku mnogih manastira u Srbiji navode i javljanje svetaca, koji se smatraju zaslužnima i za odabir lokacije za gradnju mnogih svetinja, ali isto tako i za izvore lekovite vode, koji se neretko mogu videti uz brojne srpske manastire.

I dok su mnogi manastiri nastali tokom srednjeg veka i zadužbine su onih, koji su u to doba Srbijom vladali, jedan se među njima izdvaja.

Na lokaciji koja je poznata pod nazivom Markovina, u kruševačkom selu Đunis, danas se nalazi manastir, koji je posvećen Presvetoj Bogorodici.

Možda ova svetinja i ne bi bila toliko interesantna, da se za njen nastanak ne vezuje predanje iz novije istorije, koje svedoči javljanju Presvete Bogorodice. Upravo je Ona ta koja je odabrala mesto, na kome će svetinja biti podignuta i darovala taj kraj izvorom lekovite vode, koji spašava mnoge, po svedočenju brojnih vernika.

Đunisija

Danas je manastir, koji je posvećen prazniku Pokrova Presvete Bogorodice jedan od manastira Srpske pravoslavne crkve i deo je Eparhije niške.

Ipak, iako se Presveta Bogorodica javila jednoj trinaestogodišnjoj devojčici i ukazala joj gde treba da bude podignuta svetinja, put do toga nije bio baš jednostavan.

Istorijski podaci ukazuju na to da je u ovom selu, koje od Kruševca deli oko 20 kilometara, nekada postojala Đunisija, kako je nazivana svetinja koja je bila posvećena Svetom Nikoli. Kako pojašnjava Ognjen Milićević za „Kruševacgrad“ , postoji uverenje da je upravo ta svetinja pre toga zapravo bila posvećena Presvetoj Bogorodici.

Pre nešto više od stotinu godina, ta svetinja je porušena. Crkva posvećena Svetom Pantelejmonu je te, 1912. godine upravo na temeljima te prvobitne svetinje i podignuta.

Smatra se da je još tokom 11. i 12. veka crkva poznata kao Đunisija podignuta, kao i da je na tom mestu postojao čitav manastirski kompleks. I da sve bude još interesantnije, postoji uverenje da je taj kompleks zapravo podignut na temeljima drevnog hrama, koji je tu bio izgrađen još tokom prvog veka naše ere.

Iz prve polovine 16. veka datira turski defter, u kome se pominje Varlamovac, što je u to doba bio naziv mmanastira znanog kao Đunisija. Tada je taj manastir bio posvećen upravo Bogorodici i to prazniku Roždestva Presvete Bogorodice.

Dug put do svetinje

Pred sam kraj 19. veka i na početku minulog, koji će doneti mnoga stradanja srpskom narodu i svetu uopšte, zbio se događaj koji je vremenom doveo i do gradnje manastira u kruševačkom selu Đunis.

Ali, ko god je pomislio da je put do nastanka manastira posvećenog Pokrovu Presvete Bogorodice u Đunisu bio lagan, prevario se, jer je sve bio osim toga.

Čestita devojčica, koja je tada imala 13 godina, Milojka Jocić, krenula je sa sestrom i komšinicom u sred letnje žege da okopava vinograd. I tada se zbio događaj, koji će vremenom dovesti i do nastanka đuniske svetinje.

Ivan Popović je 1938. godine je u knjizi „Čudesna povest“ zabeležio svedočenje Dragutina Jocića, Milojkinog brata o događaju, koji će vremenom dovesti do nastanka današnjeg manastira.

No, iako je Bogorodica ukazala devojčici na to gde treba da bude podignut manastir Njoj posvećen, iako je na mestu na kome je razbila krčag potekla lekovita voda, postojali su u to doba ljudi koji nisu verovali i koji nisu dozvolili da Svetinja na tom mestu bude podignuta.

Svi oni su nedugo nakon toga osetili na svojoj koži posledice svojih postupaka i uprkos pokajanju, zla sudbina njih i njihove najbliže ipak nije zaobišla.

Pa ipak, najpre su vernici na tom mestu podigli skromnu kapelu, koju su izradili od dasaka, da bi zidana omanja kapela bila podignuta 1921. godine. Srpski vladika Nikolaj Velimirović 1934. godine daje blagoslov da se tu podigne crkva, doduše manjih dimenzija. A samo dve godine docnije, Milojkin brat Dragutin kupuje zemlju na kojoj će decenijama kasnije biti podignut i manastir Pokrova Presvete Bogorodice u Đunisu.

Zanimljivo je pomenuti da je jedan beogradski sveštenik, koji je u to doba bio paroh voždovačke crkve, po imenu Prvul Veljković bio taj koji je zajedno sa građanima Beograda 1960. godine pokrenuo inicijativu da u Đunisu bude podignut manastir.

Sve to su prihvataili i žitelji Đunisa, pa je formiran i Građevinski odbor, a mnogi Beograđani su tada imali priliku da daju i novčane priloge za gradnju manastira Pokrova Presvete Bogorodice u Đunisu, što su sa radošću i činili.

Aprila meseca 1966. godine kapela u Đunisu stiče status samostalnog manastira i to najpre muškog, da bi samo dve godine docnije manastir posvećen Bogorodici u tom kruševačkom selu postao ženski.

Nisu istorijske prilike bile blagonaklone ni tada prema đuniskoj svetinji. Iako je gradnja današnjeg hrama počela 1977. godine, silom istorijskih prilika ona je stopirana, budući da su je tadašnje vlasti zabranile, da bi tek 1993. godine bila nastavljena.

Zapravo, tačno vek nakon što se Presveta Bogorodica javila devojčici Milojki, osvećena je i nova crkva manastira u Đunisu. Tek tokom prve godine ovog veka su konačno završeni radovi na ovom manastiru, koji danas posećuju vernici iz cele zemlje.

( Ona.rs )

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.