Ovaj pravoslavni manastir visi nad provalijom na 1.200 metara: Legenda o njegovom nastanku je neverovatna

Na prvi pogled izgleda kao da je deo planine. Visoko iznad šume, priljubljen uz gotovo vertikalnu liticu Pontskih Alpa, nalazi se manastir Sumela, jedna od najupečatljivijih pravoslavnih svetinja na prostoru današnje Turske.

Podignut na oko 1.200 metara nadmorske visine u oblasti Trabzona, unutar Nacionalnog parka Altindere, manastirski kompleks vekovima privlači vernike i putnike. Njegov položaj dovoljan je da Sumelu učini neobičnom, ali priča koja prati njen nastanak još je zanimljivija. Prema predanju, sve je počelo snom dvojice monaha i ikonom Bogorodice za koju se verovalo da ju je naslikao apostol Luka.

Dvojica monaha sanjala su isti san

Legenda kaže da su dvojica grčkih monaha, jedan iz Carigrada, a drugi iz Atine, sanjala Bogorodicu koja im je pokazala mesto na planini iznad Trabzona i poručila da tamo podignu svetinju.

Vođeni snom, stigli su do pećine u kojoj su, prema predanju, pronašli čudotvornu ikonu Bogorodice. Ostali su na tom mestu do kraja života, a oko pećine je vremenom izrastao manastir Sumela.

Istorija svetinje seže do 4. veka, mada je kompleks kakav danas poznajemo nastajao i menjao se tokom mnogo vekova. Značajniji građevinski radovi vezuju se za 13. vek i period Trapezuntskog carstva, dok je Sumela opstala i nakon osmanskog osvajanja Trabzona u 15. veku.

Čitav manastir prilagođen je litici

Graditelji nisu pokušavali da ukrote planinu, već su joj prilagodili gotovo svaki deo manastira. Glavna crkva smeštena je u prirodnoj pećini, dok su uz nju tokom vremena izgrađene kapele, monaške ćelije, biblioteka, kuhinje i drugi objekti.

Posebno impresivan deo kompleksa predstavlja akvadukt kojim je nekada dopremana voda. Hodnici, stepenice, prolazi i prozori uklesani uz stenu stvaraju utisak da manastir ne stoji na planini, već da je iz nje izrastao.

Zašto svecima na freskama nedostaju oči?

Unutrašnji i spoljašnji zidovi crkve prekriveni su freskama sa scenama iz života Isusa Hrista i Bogorodice, kao i brojnim biblijskim motivima. Mnoge su tokom vekova ozbiljno oštećene.

Na pojedinim prikazima svetaca posebno upada u oči jedan detalj - lica su sačuvana, ali oči nedostaju.

Prema priči koju prenosi Kurir, deo oštećenja nastao je zbog nekadašnjeg verovanja da boja sa očiju svetaca ima čudotvornu moć. Ljudi su skidali delove boje sa fresaka i koristili ih u nadi da će im pomoći u ozdravljenju.

Svetinja je bila napuštena, a onda ponovo otvorena

Sumela je početkom 20. veka napuštena. Mnogo kasnije, 2015. godine, manastir je ponovo zatvoren za posetioce zbog opasnosti od odrona kamenja sa litice.

Usledila je velika obnova koja je trajala godinama, nakon čega je kompleks ponovo otvoren za turiste i hodočasnike. Posebno značajan datum je 15. avgust, kada se povodom Uspenja Presvete Bogorodice u manastiru služi liturgija i okupljaju pravoslavni vernici.

Do njega vodi i strma šumska staza

Ni dolazak do Sumele nije nalik običnoj turističkoj poseti. Nakon prilaska planini, poslednji deo puta prolazi kroz strmu šumsku stazu dugu oko 500 metara. Na putu se nalazi i mala crkva Svete Varvare, a zatim se pred posetiocima pojavljuje prizor zbog kojeg je Sumela postala jedna od najprepoznatljivijih znamenitosti ovog dela Turske.

Manastir se danas nalazi na privremenoj listi UNESCO svetske baštine, a njegov značaj nije samo u neobičnoj arhitekturi. Sumela je mesto na kojem su se tokom više od hiljadu godina preplitale pravoslavna tradicija, vizantijska istorija, osmanski period i lokalna predanja.

A kada se posmatra iz doline, sve te istorijske slojeve na trenutak potisne samo jedno pitanje - kako je neko pre toliko vekova uopšte uspeo da podigne čitav manastir na gotovo vertikalnoj litici?

(Ona.rs)

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.