Jedna svetinja blizu Beograda spaja Svetu Petku, Karađorđa i Stefana Prvovenčanog: Njena priča fascinira

Nedaleko od centralnog područja glavnog grada naše zemlje, na teritoriji opštine Surčin, smeštena je svetinja, koja je značajna ne samo u verskom, već i u istorijskom smislu.

Srpski despot Stefan Lazarević bio je najverovatnije taj, čijom zaslugom je u ataru današnjeg Jakova podignuta svetinja tokom 14. veka.

Na mestu na kome se danas uzdiže manastir Fenek, posvećen Prepodobnoj Mati Paraskevi, u narodu poznatoj kao Svetoj Petki, srpski despot podigao je manastir.

Prvobitno je to bio hram Sveta Tri Jerarha. Nevelika svetinja imala je sve karakteristike moravskog stila srpske arhitekture.

Značajan događaj u istoriji Feneka

Tokom viševekovnog postojanja, ova svetinja je i te kako bila značajna u istorijskom smislu. Ali pre nego što se osvrnemo na događaje, koji su se u Feneku odigrali, moramo pomenuti događaj koji je, bez sumnje najznačajniji za istoriju same svetinje.

Poznato je da su mnoge udovice srpskih junaka, tragično stradalih tokom Kosovske bitke, spas potražile u manastiru Ljubostinja, zadužbini srpske kneginje Milice Hrebeljanović. Njena verna druga tokom tih dana bila je i Jelena Mrnjavčević, čiji je suprug, srpski despot Ugnješa, stradao takođe tokom bitke.

Dve žene je spojila tragična sudbina. I upravo su one te koje se smatraju zaslužnima za to što su u Fenek bile prenešte mošte tako značajne pravoslavne svetiteljke, kao što je Prepodobna Mati Paraskeva.

Čitavih stotinu godina nakon toga su mošti ove svetiteljke čuvane u manastiru, koji se smatra delom Srpske Svete Gore, kako se neretko nazivaju manastiri rasuti po Fruškoj Gori. Istini za volju, posmatrano sa geografskog aspekta, Fenek nije na području te planine, nadomak Novog Sada, ali se ipak smatra delom te skupine manastira.

Verni narod iz cele Srbije je neretko posećivao ovu svetinju, želeći da se pomoli Svetoj Petki, i za zdravlje i za spas. Sve to je uticalo i na razvoj samog manastira.

Pa ipak, kao i kada su u pitanju mnogi drugi srednjevekovni manastiri, tako ni Fenek nije mimoišla tragična sudbina, pa je bio i razaran.

Susreti znamenitih ljudi

Drugim ktitorima ove svetinje smatraju su pripadnici porodice Brankovića. I to najpre despotica Angelina i njeni sinovi, budući da su oni smatrani naslednicima srpskog despota Stefana Lazarevića, koji nije imao direktnih potomaka.

Upravo se ova srpska despotica navodi kao ktitor svetinje, koja je podignuta na mestu prvobitne. Kasnije, oko 1800. godine je manastir Fenek dobio današnji izgled.

Iako je boravak srpskog vožda Karađorđa, kome je društvo pravio njegov sin po imenu Aleksa, događaj koji se neretko izdvaja kao najznačajniji u novijoj istoriji Feneka, ne treba zaboraviti ni to da su monasi iz manastira Studenice takođe u jednom trenutku boravili u ovoj svetinji. I ne samo da su oni boravili, nego su mošti prvog krunisanog kralja iz dinastije Nemanjića, Stefana Prvovenčanog tom priliko donete iz Studenice i čuvane u ovoj svetinji.

Upriličen je u Feneku i susret prote Mateje Nenadovića sa srpskim voždom u tom periodu.

I to nije sve kada su u pitanju istorijski značajni događaji, koji se za manastir Fenek vezuju. Srpski knez Aleksa Nenadović se krajem 18. veka upravo u ovom manastiru susreo sa Josifom Drugim, tadašnjim habzburškim vladarem.

( Ona.rs / „Manastirfenek.com“ )

Pošaljite nam Vaše snimke, fotografije i priče na broj telefona +381 64 8939257 (WhatsApp / Viber / Telegram).

Povezane vesti

Ona.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.