Grad od “krušca” i kneževih zadužbina: Prva prestonica Srbije krije priču koju malo ko zna

Po kamenu, koji je lokalno stanovništvo nazivalo krušac, kako se pretpostavlja, naziv je dobio i grad, koji je istorijski poznat kao prvi prestoni grad Srbije. Mnoge građevine koje i danas postoje u Kruševcu sazidane su upravo od tog rečnog kamena.

Godine 1371. sprski knez Lazar Hrebeljanović podiže prestonicu. Samo šest godina docnije, Kruševac dobija određene priviliegije u trgovini sa Dubrovčanima, što je i zabeleženo. Taj dokument smatra se i prvim u kome se prva srpska prestonica zvanično i pominje.

Preporučujemo

Sve dok despot Stefan Lazarević nije doneo odluku da prestoni grad bude Beograd, Kruševac je funkcionisao kao prestonica zemlje.

Kasnije njime upravlja srpski despot Đurađ Branković. Kao i mnoge srpske gradove, tako i Kruševac osvajaju turske snage i daju mu drugačiji naziv. Bio je u tom periodu Aladža Hisar, što se slobodno prevodi kao Šareni grad.

Grad posvećen knezu

Budući da ga je podigao srpski knez, nekako je i očekivano da mnogo toga i u današnjem Kruševcu bude njemu posvećeno.

Okarakterisan kao spomenik kulture od izuzetnog značaja, Arheološki park Lazarev grad predstavlja mesto na kome se nekada nalazila prestonica u doba vladavine kneza Lazara.

Izuzev spomenika, koji je postavljen, sada već daleke 1971. godine, deo ovog arheološkog parka je i crkva koja nosi naziv Lazarica, čiji je ktitor bio niko drugi do srpski knez. Posvetio ju je zaštitniku svoje porodice, arhiđakonu Stefanu.

Tu je i zdanje kruševačkog Narodnog muzeja, kao i Donžon kula.

Poseban kruševački trg

Iako u gradu postoji i, nadaleko čuveni i po mnogo čemu jedinstveni, Grčki šor, jedan trg u Kruševcu čini grad prepoznatljivim i posebnim.

Mnogi glumci koji su obeležili neka minula vremena, vezani su za neki način za prvu srpsku prestonicu. U spomen na njih, Kruševac je počev od 2019. godine bogatiji za još jednu atraktivnu lokaciju.

Spomen biste mnogih, sada već čuvenih srpskih glumaca, našle su svoje mesto na tom kruševačkom trgu.

Posetioci ovog trga, koji je simbolično nazvan Trg glumaca i isto tako simbolično, otkriven baš na praznik Vidovdan, mogu da vide spomen biste Miodraga Petrovića, čuvenog Čkalje, Radmile Savićević i Mihajla Paskaljevića, svima dobro znanog Bate. Takođe, tu su i spomen biste, koje su obogaćene i fotografijama na kojima se mogu videti Vlastimir Đuza Stojiljković, Taško Načić i Ljubinka Bobić, kao i spomen bista sa fotografijom Milana Puzića, još jednog od čuvenih glumaca koji je vezan za grad kneza Lazara.

(Ona.rs / “Grad Kruševac” / “Turizam Srbije” )