Usred centra ovog grada stoji 7 džinovskih truba: Meštani prepričavaju priče o prkosu srpskoga naroda

Spomenik u strogom centru ovog gradskog naselja koji je među lokalnim stanovništvom i vernim prolaznicima poznat pod jednostavnim imenom „trube” krije u sebi neverovatnu snagu, prkos i duboko ukorenjenu tradiciju Srema.

Preporučujemo

Ponekad je samo potrebno da zastanete, podignete pogled i zapitate se šta vam to poručuju simboli koje najčešće uzimate zdravo za gotovo. Dok vetar sa padina Fruške gore donosi svežinu u sremsku ravnicu, ovo neobično arhitektonsko zdanje krije priču koja prevazilazi obične gradske priče i zadire duboko u genetiku našeg naroda.

„Trube” su nepokretno kulturno dobro i znamenitost koja svedoči o vremenima kada su ponosni Sremci menjali tok istorije, ostavljajući budućim generacijama jasan beleg u prostoru. Ruma je kroz vekove rasla, menjala svoje vladare, razvijala privredu i školovala generacije umnih ljudi, ali je srce grada ostalo trajno obeleženo ovim jedinstvenim projektom.

U ovom vodiču kroz istoriju i svakodnevicu Srema otkrićete kako su arhitektonske vizije stvorile prostor koji i danas uspešno prkosi vremenu i modernim zgradama koje ga okružuju.

Tajna sedam metalnih truba u srcu grada

Istorija beleži da je Spomenik Revolucije u Rumi svečano podignut 1975. godine, sa jasnom namerom da se stvori autentičan kontrast sa savremenim građevinama u gradskom jezgru.

Prvobitni idejni projekat poveren je timu koji su činili istaknuti arhitekte Živojin Karapešić, Cveta Davičo i Miša David, dok su konačan, prepoznatljiv oblik u delo sproveli Cveta i Miša. Njihova ideja bila je vizionarska – stvoriti amfiteatralan, funkcionalan prostor od betona i crvene opeke koji neće služiti samo za gledanje, već kao živo mesto svakodnevnog okupljanja i sastajalište rumskih meštana.

Sedam impresivnih metalnih formi koje podsećaju na džinovske trube ima vrlo jasnu simboliku i predstavlja formiranih sedam vojvođanskih narodnooslobodilačkih brigada koje su ratovale širom Bosne i Srema. Rog, odnosno truba, u našoj tradiciji oduvek označava poziv na ustanak, juriš ili okupljanje naroda u sudbonosnim trenucima, čime se u potpunosti opravdava naziv ovog kulturnog dobra.

Vremenom je trg oko samog spomenika rekonstruisan i popločan modernim mermernim pločama u jednom nivou, ali su prepoznatljivi betonski postamenti i trube ostali netaknuti kao večna straža u centru.

Pejačevićeva vizija modernog Srema

Ruma se nalazi u središtu ravnog i plodnog Srema, na nadmorskoj visini od 111 metara, a njen geografski položaj predstavlja pravi prirodni kuriozitet kroz koji prolazi 45. uporednik.

Istorijsko ime grada još uvek krije nerešene zagonetke, mada se pretpostavlja da je reč orijentalnog porekla koja je u ove pitome krajeve stigla sa dolaskom Turaka. Prvi pisani trag o naselju zabeležen je u čuvenom Sremskom defteru iz 1546. godine, kada je Ruma bila osrednje selo, razbacano duž obala Borkovačkog potoka, naseljeno vrednim Sremcima koji su se bavili stočarstvom i zemljoradnjom.

Pravi procvat i urbanistički preokret počinje nakon Požarevačkog mira, kada austrougarska vlast smenjuje tursku, a vlastelin Marko Pejačević 1746. godine naručuje ortogonalni plan za izgradnju potpuno novog grada. Na osnovu tog strogog uličnog sistema, pored domaćeg srpskog življa, u ravan Srem doseljavaju se nemački, hrvatski i drugi kolonisti, donoseći svoje zanate i običaje.

Kada je početkom 1749. godine potpisana čuvena „slobodnica”, Ruma zvanično dobija status slobodnog trgovišta, a njeni građani dobijaju građanska prava koja su pokrenula nezapamćen razvoj trgovine.

Zemlja koja rađa genije

Široka rumska opština oduvek je bila plodno tle za velike umove, pa je tako iznedrila i školovala ljude koji su ostavili neizbrisiv trag u srpskoj nauci, pismenosti i kulturi.

Sigurno ste u čitankama sretali ime Atanasija Stojkovića, čuvenog rektora harkovskog univerziteta i pisca prve Fizike na srpskom jeziku, ili slušali o braći Grujović koji su ponosno obavljali odgovorne dužnosti sekretara Praviteljstvujušćeg sovjeta.

Poseban ponos svih Rumljana leži u činjenici da su u ovdašnjim školskim klupama sedele dve grandiozne žene naše istorije – neponovljiva književnica Isidora Sekulić i genijalna naučnica Mileva Marić Ajnštajn, čime je ovaj grad trajno upisan na mapu srpske prosvećenosti.

Danas se ta tradicija i briga o mladim naraštajima nastavlja kroz rad četiri osnovne škole koje nose imena velikana poput Zmaja ili Ive Lole Ribara, dok srednjoškolci svoje znanje stiču u tri stručne škole i nadaleko čuvenoj gimnaziji.

Gde se ravnica spaja sa šumom i jezerom

Današnja Ruma, u kojoj prema poslednjem popisu živi preko 27 hiljada stanovnika, dok cela opština broji oko 48 hiljada žitelja, trudi se da balansira između bogate prošlosti i modernijeg načina života.

Tradicionalni trgovački duh ovog kraja najbolje se prepoznaje kroz nadaleko čuveni rumski vašar koji se održava svakog trećeg u mesecu i decenijama okuplja kupce i prodavce iz celog regiona, dok stari zanati polako i tiho odlaze u istoriju.

Nedostatak većeg vodenog toka u samom mestu Rumljani su nadoknadili Borkovačkim jezerom sa plažom i izletištem Borkovac koje predstavlja najzeleniji deo grada.

Blizina Nacionalnog parka „Fruška gora” na severu i reke Save na jugu pruža neverovatne mogućnosti za razvoj modernog turizma, ribolova i vikend rekreacije za čitave porodice.

Raskrsnica puteva i prostor za nove snove

Smeštena na idealnoj geografskoj poziciji, Ruma predstavlja pravu raskrsnicu puteva koja je odlično povezana sa svim većim centrima u zemlji i regionu.

Od Beograda ste udaljeni svega pedesetak kilometara, do Novog Sada stižete za trideset pet, dok su Šabac i Sremska Mitrovica na svega dvadesetak minuta vožnje, što grad čini savršenim mestom za mirniji, pa i porodični život.

Neposredna blizina auto-puta i magistralnih pravaca otvara ogroman prostor za dalji privredni i turistički razvitak, privlačeći ljude koji žele da investiraju u plodnu sremicu.

Kada sledeći put budete šetali trgom i podigli pogled ka čuvenim „trubama”, setite se da stojite na mestu koje savršeno spaja istoriju, vredne ljude i viziju neke budućnosti. Ruma ostaje otvoreno, domaćinsko naselje koje svakog gosta dočekuje raširenih ruku, nudeći mu prostranost ravnice, mir fruškogorskih padina i prirodu jednog mesta i tamošnjih ljudi da idu napred.

(Ona.rs / Wikipedia / Opština Ruma)