U svojoj najvećoj zadužbini se zamonašio: Onda je u Grčkoj podigao jedan od najznačajnijih srpskih manastira

Među svetinjama koje je za života podigao rodonačelnik vladarske porodice Nemanjića, veliki župan Stefan Nemanja, ističu se dve. Jedna se nalazi u Srbiji, druga u Grčkoj.

Dve svetinje nadomak današnje Kuršumlije, posvećene Presvetoj Bogorodici i Svetom Nikoli podigao je upravo ovaj srpski vladar. Kao i manastir Đurđeve Stupove, nedaleko od tadašnjeg utvrđenja Ras, koje se danas nalazi u okolini Novog Pazara.

Preporučujemo

Krajem 12. veka podiže i manastir, koji posvećuje prazniku Uspenja Presvete Bogorodice, nedaleko od današnjeg Kraljeva. Upravo se Studenica smatra ne samo najznačajnijom, nego i najvećom zadužbinom ovog srpskog vladara, u kojoj je Stefan Nemanja proveo dve godine.

Iz Studenice se upućuje na Svetu Goru, poluostrvo u Grčkoj, gde zajedno sa jednim od svojih sinova, na temeljima nekadašnje svetinje gradi manastir Hilandar, koji se smatra jednom od najznačajnijih srpskih svetinja, iako se u Srbiji ne nalazi.

Otac započeo, sin dovršio

U vreme kada je odlučio da se odrekne prestola i to u korist jednog od svojih sinova, koji će istorijski ostati upamćen kao Stefan Prvovenčani, Stefan Nemanja podiže manastir Studenicu.

Nakon dvogodišnjeg boravka u ovoj svetinji, donosi odluku da se uputi prema Svetoj Gori u Grčkoj. Tamo mu društvo pravi i jedan od njehovih sinova, monah Sava, potonji Sveti Sava.

Otac i sin donose odluku da od tadašnjeg vizantijskog cara, Aleksija Komnina, zatraže dozvolu da odnove manastir Hilandarion, čiji ostaci su postojali na svetogorskom tlu.

Budući da manastir Studenica nije bio završen, kada je Stefan Nemanja doneo odluku da krene put Svete Gore, on ostavlja u amanet svom sinu Stefanu, prvom krunisanom vladaru srednjevekovne Srbije, da završi gradnju ove Svetinje. Upravo u njoj će kasnije njegovi zemni ostaci i biti sahranjeni.

Prenos moštiju

U daleku Grčku, na polusotrvou Atos, na kome se nalazi i čuvena pravoslavna monaška zajednica, Stefan Nemanja zajedno sa sinom Rastkom, koji je u to doba već bio monah Sava. Odlučuju da od tadašnjeg vizantijskog cara zatraže odobrenje, kako bi na temeljima nekadašnjeg manastira Hilandarion izgradili svetinju.

Nakon dobijenog odobrenja, njih dvojica čine sve, ne bi li obnovili manastir, koji se tu nekada nalazio. Na temeljima nekadašnjeg Hilandariona niče i svetogorski manastir Hilandar, koji je ponos mnogih vernika.

Najpre će biti sahranjen na Svetoj Gori, a kasnije, po sopstvenoj želji će njegovi zemni ostacibiti preneti u Srbiju.

I ne samo zbog arhitektutre, nego i zato što će u toj svetinji biti kasnije i sahranjen, Studenica važi za centar srpke duhovnosti toga doba. A pre svega toga će njegov sin, monah Sava Nemanjić učiniti sve da nad očevim telom pokuša da izmiri braću, koja su bila u zavadi.

Budući da je Nomokanon, odnosno tipik koji je uključivao pravila o funckionisanju monaškog života, monah Sava upravo u Studenici i napisao, to se ova srpska srednjevekovna svetinja po značaju izdvajala u odnosu na druge.

( Ona.rs / „Zadužbine Nemnjića“ )